Η Ελληνική Οδοντιατρική Ομοσπονδία τίμησε την Παγκόσμια Ημέρα Στοματικής Υγείας, διοργανώνοντας το 2ο Οδοντιατρικό Forum με κεντρικό θέμα “Η ζάχαρη στη διατροφή μας και οι επιπτώσεις στην υγεία” την Παρασκευή, 20 Μαρτίου 2026 στη Γενική Γραμματεία Επικοινωνίας και Ενημέρωσης στην Καλλιθέα, αναδεικνύοντας την αναγκαιότητα ανάπτυξης ουσιαστικών διεπιστημονικών συνεργειών για την πρόληψη νοσημάτων που συνδέονται με την κατανάλωση ζάχαρης.
Μέσα από τις συζητήσεις με ειδικούς, που συντόνισε ο διακεκριμένος δημοσιογράφος υγείας, κ. Μιχάλης Κεφαλογιάννης, τονίστηκε ο σημαντικός ρόλος της στοματικής υγείας ως «καθρέφτης» της συνολικής υγείας, ενώ η ζάχαρη αναδείχθηκε σε βασικό εχθρό για μια σειρά νοσημάτων, θέτοντας στο επίκεντρο το πρόσταγμα της διεπιστημονικής συνεργασίας για την προάσπιση της δημόσιας υγείας.
Προϋπόθεση για την επιτυχία των συνεργειών αυτών παραμένει η ουσιαστική στήριξη της πολιτείας, με την ένταξη της οδοντιατρικής περίθαλψης στη δημόσια ασφάλιση να επανέρχεται στο δημόσιο διάλογο.
«Ναι» στα προληπτικά προγράμματα… αρκεί να έχουν διάρκεια
Το πρώτο πάνελ του φόρουμ επικεντρώθηκε στις επιπτώσεις της ζάχαρης στην υγεία των παιδιών. Με τη συμβολή της Διαιτολόγου-Διατροφολόγου, κας Αστερίας Σταματάκη, τονίστηκε η ανάγκη εκπαίδευσης τόσο των παιδιών όσο και των φροντιστών τους, ώστε να επιλέγουν σωστά τις τροφές και να αναγνωρίζουν τις πηγές «κρυφής ζάχαρης».
Ωστόσο, επισημάνθηκε ότι τέτοιες παρεμβάσεις, ακόμη και όταν βασίζονται στην παρουσία ειδικών στις σχολικές τάξεις, αποδίδουν μόνο όταν έχουν διάρκεια και επαναληψιμότητα και δεν περιορίζονται σε αποσπασματικές δράσεις. Στο πλαίσιο αυτό, επανήλθε στη συζήτηση και η ανάγκη συνέχισης του Dentist Pass, μιας σημαντικής πρωτοβουλίας για την προληπτική φροντίδα της στοματικής υγείας των μαθητών, η οποία δεν συνεχίστηκε λόγω έλλειψης πόρων.
Σε διαδικτυακή παρέμβασή της, η υπουργός Παιδείας, κ. Σοφία Ζαχαράκη αναφέρθηκε στις πρωτοβουλίες του Υπουργείου που συμβάλλουν στην εκπαίδευση των παιδιών σε σωστές διατροφικές επιλογές, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στα Εργαστήρια Δεξιοτήτων, μια πλατφόρμα μέσω της οποίας οι εκπαιδευτικοί μπορούν να αντλούν υλικό για τη σωστή διατροφή και να μεταδίδουν τα βασικά μηνύματα στους μαθητές τους. Η υπουργός εξέφρασε την πρόθεσή της να στηρίξει κάθε μελλοντική ενέργεια που συμβάλλει καθοριστικά στην ενημέρωση και την πρόληψη της υγείας των παιδιών, τονίζοντας ότι το Υπουργείο είναι «ανοιχτό» σε συνεργασίες με φορείς και ειδικούς.
Η διεπιστημονική «φαρέτρα» κατά των βλαβερών συνεπειών της ζάχαρης
Η δεύτερη συνεδρία του Οδοντιατρικού Forum του 2026 επικεντρώθηκε στην οδοντιατρική τεκμηρίωση των στοματικών βλαβών από τη χρήση ζάχαρης. Ο Καθηγητής Οδοντιατρικής Σχολής ΑΠΘ, κ. Σωτήρης Κάλφας, τόνισε ότι το ζήτημα δεν είναι η δαιμονοποίηση της ζάχαρης, αλλά η αλλαγή της στάσης μας απέναντί της, προκρίνοντας την επιμελή φροντίδα της στοματικής υγιεινής ως βασική «γραμμή» αντιμετώπισης των συνεπειών της.
Ο κ. Βασίλειος Σταθόπουλος, μέλος του Δ.Σ. της Ε.Ο.Ο. και εκπρόσωπος της ΕΟΟ στο CED, παρουσίασε μια σύντομη επισκόπηση διεθνών πρακτικών για την καταπολέμηση των βλαβερών επιπτώσεων της ζάχαρης, πυροδοτώντας έναν γόνιμο διάλογο σχετικά με τις βέλτιστες στρατηγικές. Ο Γενικός Γραμματέας της Ε.Ο.Ο., κ. Δημήτρης Κήττας, επεσήμανε την ανάγκη ο οδοντιατρικός κλάδος να συνεργαστεί με τα Υπουργεία Υγείας και Παιδείας για την κατάρτιση ενός συνεκτικού προγράμματος μείωσης της τερηδονικής δραστηριότητας, περιορισμού της διαφήμισης βλαβερών προϊόντων και καλύτερης ενημέρωσης για τις συνέπειες αυτών των προϊόντων. Τα προγράμματα πρόληψης πρέπει να αποτελούν πρώτιστο στόχο του κλάδου, οργανωμένα με τρόπο που να «μιλούν» τη γλώσσα των παιδιών και των εφήβων.
Φτωχοποίηση του πληθυσμού και συναισθηματική ανισορροπία: ο « Δούρειος Ίππος» της ζάχαρης
Η συζήτηση συνεχίστηκε με ειδικούς από τον χώρο της ψυχικής υγείας, ρίχνοντας φως στα ψυχολογικά κίνητρα της κατανάλωσης ζάχαρης. Στο πλαίσιο αυτό, η κα. Ράνια Θρασκιά, Κλινική Ψυχολόγος και Βουλευτής Α’ Θεσσαλονίκης, αναφέρθηκε στο πώς το στρες και το συναισθηματικό κενό συχνά οδηγούν στην κατανάλωση τροφών υψηλής περιεκτικότητας σε ζάχαρη, προσφέροντας στιγμιαία απόλαυση που μακροπρόθεσμα εκθέτει την υγεία μας σε σοβαρούς κινδύνους. Η κα. Θρασκιά υπογράμμισε επίσης την κοινωνική διάσταση του φαινομένου, επισημαίνοντας ότι αυτά τα τρόφιμα συχνά προτιμώνται λόγω του χαμηλού κόστους, και τόνισε την ανάγκη εφαρμογής μιας πολιτικής καθολικής σίτισης των παιδιών στα σχολεία.
Από την πλευρά του, ο Υφυπουργός Υγείας & Ψυχίατρος, κ. Δημήτριος Βαρτζόπουλος, αναφέρθηκε στο πώς τα ψυχικά νοσήματα επιβαρύνουν τη στοματική υγεία, τονίζοντας τόσο την αδυναμία των πασχόντων να φροντίσουν σωστά την στοματική τους υγιεινή, όσο και τις παρενέργειες των φαρμάκων που χρησιμοποιούν οι ασθενείς στη στοματική τους κοιλότητα.
«Η δαπάνη για την υγεία είναι επένδυση»
Η τελευταία συνεδρία του Forum εστίασε στις ανισότητες πρόσβασης στην οδοντιατρική φροντίδα στην Ελλάδα. Όπως σημείωσε ο Πρόεδρος ΙΠΟΚΕ και Ομότιμος Καθηγητής Οικονομικών της Υγείας στο ΕΚΠΑ, κ. Ιωάννης Υφαντόπουλος, το ελληνικό σύστημα υγείας παραμένει νοσοκομειοκεντρικό, με την πρόληψη να απορροφά μόλις 1–1,5% του ΑΕΠ, ενώ οι ανεκπλήρωτες οδοντιατρικές ανάγκες σε εγχώριο επίπεδο είναι τριπλάσιες (15,3%) έναντι του ευρωπαϊκού μέσου όρου (4,6%). Μάλιστα, η οικονομική αδυναμία κάλυψης του κόστους της θεραπείας αποτελεί στη χώρα μας τη βασική αιτία για τις ανεκπλήρωτες οδοντιατρικές ανάγκες (11,3%), σε σύγκριση με μόλις 2,7% που καταγράφεται κατά μέσο όρο στην Ευρώπη.
Ο κ. Υφαντόπουλος παρουσίασε δεδομένα από χώρες όπου η στοματική υγεία εντάσσεται στα πακέτα καθολικής κάλυψης, αποδεικνύοντας ότι η αντιμετώπιση των στοματικών παθήσεων ως δημόσιου αγαθού μπορεί να αποφέρει σημαντικά οφέλη σε υγειονομικό, κοινωνικό και οικονομικό επίπεδο.
Ολοκληρώνοντας την ομιλία του, ο κ. Υφαντόπουλος πρότεινε τρεις στρατηγικές για την κάλυψη του κενού στην οδοντιατρική περίθαλψη στη χώρα:
- Στοχευμένη προστασία των ομάδων υψηλού κινδύνου, αξιοποιώντας τη συστηματική καταγραφή της Ε.Ο.Ο. σχετικά με τις κοινωνικές και γεωγραφικές ανισότητες στην πρόσβαση.
- Συνεργασίες με ασφαλιστικές εταιρείες στον ιδιωτικό τομέα, μέσω ενός βασικού πακέτου οδοντιατρικής κάλυψης.
- Σταδιακή πλήρης ενσωμάτωση της οδοντιατρικής περίθαλψης στο δημόσιο σύστημα υγείας.
Ολοκληρώνοντας τη συνεδρία, ο Ταμίας του Δ.Σ. της Ε.Ο.Ο., κ. Αντώνιος Καλλιφατίδης, αναφέρθηκε σε πάγιες διαπιστώσεις του κλάδου, που αντικατοπτρίζουν το παράδοξο μεταξύ της αναμφισβήτητης σημασίας της στοματικής υγείας για τη συνολική υγεία και της διαχρονικής απουσίας κάλυψης της οδοντιατρικής περίθαλψης από το δημόσιο, γεγονός που επιτείνει τις κοινωνικές ανισότητες στην πρόσβαση σε οδοντιατρικές υπηρεσίες.
Η επαγγελματική αποκατάσταση των νέων οδοντιάτρων φαίνεται να απασχολεί ιδιαιτέρως τη Διοίκηση του κλάδου, καθώς ο κ. Καλλιφατίδης αναφέρθηκε στην πρωτοβουλία της Ε.Ο.Ο. να καταρτίσει έναν κατάλογο γεωγραφικών ανισοτήτων, με στόχο να ενημερώνει τους νέους οδοντιάτρους για περιοχές όπου υπάρχουν μεγαλύτερες πιθανότητες επιτυχούς επαγγελματικής εγκατάστασης, αναγνωρίζοντας παράλληλα την αδυναμία πολλών νέων επαγγελματιών να επωμιστούν τα λειτουργικά κόστη ενός οδοντιατρείου.
Τέλος, γνωστοποίησε την πρόθεση της Ε.Ο.Ο. να συνομιλήσει με την Υπουργό Εργασίας & Κοινωνικής Ασφάλισης προκειμένου να καταρτιστεί μια συλλογική σύμβαση που θα αφορά τους νέους οδοντιάτρους που αναζητούν εργασία σε οδοντιατρεία τρίτων, διασφαλίζοντας ότι δεν θα δουλεύουν σε συνθήκες «γαλέρας», αλλά αμειβόμενοι ως επιστήμονες.
Αξίζει να σημειωθεί ότι στις εργασίες του φετινού Forum συμμετείχαν φοιτητές και φοιτήτριες του Τμήματος Επικοινωνίας και ΜΜΕ του ΕΚΠΑ, οι οποίοι συνέβαλαν καθοριστικά στη δημιουργία ενός γόνιμου διαλόγου με τους ειδικούς που προσκλήθηκαν στη διοργάνωση μέσω των ερωτήσεών τους.
«Το στοίχημα της επόμενης μέρας για τη στοματική υγεία»
Η φετινή διοργάνωση του 2ου Οδοντιατρικού Forum «φύτεψε» τους σπόρους για την εξέλιξη του θεσμού σε έναν επιτυχημένο, διεπιστημονικό μηχανισμό, που αναμένεται να λειτουργεί ως διαύλος επικοινωνίας με την πολιτεία, τους επιστήμονες και την κοινωνία. Στόχος είναι η ανάδειξη των σύγχρονων προκλήσεων της στοματικής υγείας και η επιλογή βέλτιστων πρακτικών για τη θωράκιση της υγείας των πολιτών.
Παράλληλα, το Forum επιτρέπει στην οδοντιατρική κοινότητα να εντοπίζει κρίσιμα προβλήματα του κλάδου που απαιτούν πολιτική βούληση για την επίλυσή τους, διασφαλίζοντας ότι η δουλειά των Ελλήνων οδοντιάτρων αναγνωρίζεται και αξιολογείται για την ποιότητα των υπηρεσιών που προσφέρουν στη χώρα.
Μπορείτε να δείτε τις εργασίες του φόρουμ από το κανάλι της Ε.Ο.Ο.
